Խորխե Բուկայի «Չեմ կարողացել, չեմ կարողանում ու երբեք էլ չեմ կարողանա»

J.Bukay

Երբ ես փոքր էի, պաշտում էի կրկեսը, և կրկեսում ամենից շատ գազաններն էին ինձ դուր գալիս: Ինձ հատկապես փիղն էր գրավում, որը, ինչպես հետո իմացա, նաև մյուս երեխաների սիրելին էր:

Ներկայացման ժամանակ այդ հսկայական վայրի կենդանին ցուցադրում էր իր անասելի քաշը, ուժը, չափսերը… Բայց իր ելույթից հետո մինչև հաջորդ ելույթի սկիզբը նա շղթայված էր, շղթայի մի ծայրը կապված էր փղի ոտքին, իսկ մյուսը` գետնի մեջ խրված ցցին:
Այն ընդամենը փայտի մի կտոր էր, որ միայն մի քանի սանտիմետր էր խրված հողի մեջ: Չնայած շղթան հաստ էր և ամուր, ինձ համար ակնհայտ էր, որ այդպիսի կենդանին, որն ընդունակ է ծառեր արմատախիլ անելու, հեշտությամբ կարող էր այդ ցիցը հանել ու փախչել:
Ինձ համար հանելուկ էր մնացել` ի՞նչն էր նրան պահում, ինչո՞ւ նա չէր փախչում:
Երբ դեռ հինգ-վեց տարեկան էի, հավատում էի մեծահասակների իմաստնությանը: Չեմ հիշում` այս հարցերը ես տվեցի ուսուցչի՞ս, հայրիկի՞ս, թե՞ հորեղբորս: Նրանցից մեկն ինձ բացատրեց, թե փիղը չի փախչում, քանի որ  վարժեցված է:
Այդ ժամանակ ես տվեցի միանգամայն ակնհայտ հարց. «Եթե փիղը վարժեցված է, էլ ինչո՞ւ են նրան շղթայում»:
Հիշում եմ, որ ոչ մի բավարար պատասխան չստացա: Ժամանակի ընթացքում մոռացա փղին էլ, նրա հետ կապված հարցերն էլ և այդ մասին հիշում էի միայն մարդկանց շրջապատում, ովքեր գոնե մեկ անգամ այդ հարցն իրենց տվել են:
Մի քանի տարի առաջ հայտնաբերեցի, որ, հուրախություն ինձ,  բավականին խելացի մի մարդ գտել է հարցի պատասխանը` կրկեսային փիղը չի փախչում, որովհետև նա մանկուց կապված է նմանատիպ ցցի:
Աչքերս փակեցի և պատկերացրի ցցին կապված նորածին անպաշտպան փղին: Վստահ եմ, որ այն ժամանակ փղիկն ամբողջ ուժով ձգվել է` փորձելով ազատվել: Բայց, չնայած  ջանքերին, ոչինչ չի ստացվել, քանի որ ցիցն այն ժամանակ բավականին ամուր է եղել:
Պատկերացնում էի, թե ինչպես է նա երեկոյան ուժասպառ ընկնում, իսկ առավոտյան փորձում նորից ու նորից… Մինչև, իր համար սարսափելի մի օր, նա հնազանդվել է իր ճակատագրին՝ ընդունելով սեփական անզորությունը:
Այդ հսկա և հզոր փիղը կրկեսից չի փախչում, քանի որ խեղճը կարծում է, թե չի կարող:
Նրա հիշողության մեջ մնացել է անզորության այն զգացողությունը, որն ապրել է ծնվելուց անմիջապես հետո:
Եվ ամենավատն այն է, որ այդ հիշողությանը նա երբեք չի կասկածում:
Նա այլևս երբեք չի փորձել իր ուժը կիրառել:
-Այսպիսին է կյանքը, Դեմիան: Բոլորս էլ ինչ-որ բանով նման ենք կրկեսի փղին. այս կյանքում մենք կապված ենք հարյուրավոր ցցերի, որոնք սահմանափակում են մեր ազատությունը:
Ապրում ենք` համարելով, որ «չենք կարող» անել բազում գործեր, ուղղակի, որովհետև, շատ վաղուց, երբ դեռ փոքր էինք, փորձել ենք ու չենք կարողացել:
Այն ժամանակ վարվել ենք այս փղի նման, մեր հիշողության մեջ գրանցել ենք այսպիսի հրահանգ. «Չեմ կարողացել, չեմ կարողանում և երբեք չեմ կարողանա»:
Մենք մեծացել ենք այս հրահանգով, որն ինքներս ենք մեզ տվել, և դրա համար էլ երբեք չենք փորձել ցիցը հանել:
Երբեմն, շղթայի ձայնը լսելիս, հայացք ենք ձգում ցցին և մտածում.
Չեմ կարողանում և երբեք էլ չեմ կարողանա:
…. Եվ միակ ձևը պարզելու, որ դու  կարող ես ինչ-որ բանի հասնել, նոր փորձ անելն է, որի մեջ կներդնես քո ամբողջ ոգին:

1. Ո՞րն է ստեղծագործության իմաստը։

Ստեղծագործությունը բերում է շատ լավ օրինակ։ Փղիկը ճակատագրի հետ համակերպվելով կործանեց իր ազատ և անկախ կյանքը։ Նա ինչ որ չափով շատ թույլ էր քանի որ ծնված օրվանից էր այդ միջավայրում, բայց իրական կյանքում ավելի հեշտ է փոխել շրջապատը որում ապրում ես, ազատվել ծանր ուրիշի կարծիքից ձեր մասին և հասնել այն բանին ինչին որ այսքան ժամանակ ձգտում էիք։

2. Բնութագրեք փղիկին։

Փղիկը պայքարող էր, բայց հանձնվեց քանի որ իր շրջապատը շատ էր ազդում իր և իր մտածելակերպի վրա, այդ իսկ պատճառով նա հանձնվեց կարծելով որ բոլոր փղերն են ձողից կապված։

3. Ինչքանով եմ ես նման փղիկին։

կարծում եմ 30-40 տոսկոսով։

4. Ինչ եմ անում ես նպատակիս հասնելու համար։

Գումար հավքաում և անգլերեն սովորում քանի որ չեմ ցանկանում հայաստանում սովորել և ցանկանում եմ ճամբորդել դա էլ է այն պատճառներից մեկը որ հայաստանում չսովորեմ։

ՖԻԶԻԿԱ Դաս 1,2.

Թեմա՝

ԿԻՆԵՄԱՏԻԿԱ

Ներածություն: Անհավասարաչափ շարժում: Միջին արագություն

1. Շարժում: Ինչ է մեխանիկական շարժումը: (Անցյալ տարվա դասընթացի կրկնություն):

2.Ինչ է ուսումնասիրում կինեմատիկան:

3. Շարժման հարաբերականությունը:

4.Ինչ է իրենից ներկայացնում հաշվարկման համակարգը: Հաշվարկման մարմին:

5.Ինչն են անվանում շարժման հետագիծ (թվարկել տեսակները ):

6.Ինչն են անվանում մարմնի անցած ճանապարհ: Ճանապարհի միավորը:

7.Ինչով է տարբերվում հետագիծը մարմնի անցած ճանապարհից:

8.Որ շարժումն են անվանում հավասարաչափ և որը՝ անհավասարաչափ: (Բերել ձեր շուրջը առօրյայում, կենցաղում հավասարաչափ և անհավասարաչափ շարժման օրինակներ):

9.Որ մարմինն են անվանում հաշվարկման մարմին:

10. Արագություն, արագության միավորը: Բացի թվային արժեքից էլ ինչով է բնութագրվում մարմնի արագությունը: Վեկտորական և սկալյար մեծություններ;

10.Որ շարժումն է կոչվում անհավասարաչափ: Բերել օրինակներ:

11.Սահմանել անհավասարաչափ շարժման միջին արագություն:

12.Գրել միջին արագության բանաձևը:

13.Ինչ ֆիզիկական իմաստ ունի անհավասարաչափ շարժման միջին արագությունը:

14.Ինչ է ակնթարթային արագությունը:

Լրացուցիչ առաջադրանք՝ 

Սովորել՝ Է. Ղազարյանի դասագրքից.  §1;  §2  (էջ 3-8) 

Կատարել խնդիրներ՝ Վ. Ի. Լուկաշիկ. Գլուխ 7.Մեխանիկական շարժում (էջ՝   14-18): 

Պարապունք 1․ Երկրաչափություն

Նոր ծանոթություն, կրկնողություն:

1. Գծիր՝ սուր անկյուն, ուղիղ անկյուն, բութ անկյուն, փռված անկյուն:

2. կից անկյուններ, հակադիր անկյուններ

3. սուրանկյուն եռանկյուն, բութանկյուն եռանկյուն, ուղղանկյուն եռանկյուն

4. զուգահեռ ուղիներ, հատվող ուղիներ:

Առաջադրանք հայոց լեզվից

1.Բաց թողնված տառերը լրացրո՛ւ:

Ջորդանո Բրունոն ամբողջ ութ տարի բանտում մնաց: Սուրբ հայրերը սպասում էին, որ  նա կընկճվի: Նա խոստովանում էր, որ ինքը մեղք է գործել եկեղեցու դեմ, բայց պնդում էր, որ իր ուսմունքը ճշմարտալի է ու ամբողջական: Մտածելու համար նրան ինըսուն օր ժամանակ տվեցին և օրը երկու ամգամ՝ կեսօրին ու կեսգիշերին, աստվածաբառեր էին ուղարկում նրա խուցը: Բայց նա ոչինչ չէր խնդրում: Երբ կարդինալի պալատում, կարծում էին դատավճիռը, նա ասաց. «Դուք ավելի մեծ երկյուղով եք հայտնում ինձ դատավճիռը, քան ես լսում եմ»:

 2.Բաց թողնված տառերը լրացրո՛ւ:
Պատկերացրեք, որ  երկրի վրա մեզ  հետ  միասին ապրում են էակներ,  որոնց կյանքի ժամանակամիջոցը՝ ծնունդից մինչև մահ, տեղաորվում է վայրկյանի հազարերորդական մասում: Այդպիսի յուրաքանչյուր էակի կյանքի ընթացքում դիտվող աշխարհը ակնթարթային լուսանկարը կլինի: Այդ  նկարի մեջ տարօրինակ դիրքերում քարացած անշարժ էակներ՝ մարդիկ կլինեն:

 3.Բաց թողնված տառերը լրացրո՛ւ:
Երկրագնդի վրա կյանքը հավանաբար ծովում է սկզբնավորվել: Ու թեև զարգացման միլիոնավոր տարիներ են անցել, հիմա էլ մարդու մարմնի հյուսվածքները ողողվում են աղային լուծույթով, որն իր բաղադրությամբ շատ նման է ծովի ջրին: Դրանք անհրաժեշտ են նյութափոխանակության և օրգանիզմի ամբողջ գործընթացի համար: Բայց ջուրը միայն օրգանիզմի առողջ և արդյունավետ գործունէությանն է նպաստում: Ծովն ինքնին սննդանյութերի աղբյուր է: Վերջապես նաև ջրային ճանապարհների մասին հիշենք:

4 Բաց թողնված տառերը լրացրո՛ւ:
Աղ թամար կղզու բոլոր շինություններից ամենահրաշափառլը Սուրբ Խաչի տաճարն էր: Բյ ուրավոր  նավեր ցամաքից կրում էին ամենաընտիր քարերը՝ տաճարի շինվածքի համար: Գագիկ թագավորը  մինչև անգամ  հեթանոսական մի բերդ կործանել տվեց, որ դրա քարերն էլ բերեն Աղ թամար: Տաճարի շինվածքի  համար օգտագործվեց ավելի քան երկու հարյուր լիտր կաթ: Պատերը զարդարված էին բարձրաքանդակ   պատկերներով,  որոնց մեջ Աստվածաշնչյան հերոսների և Փրկչի բոլոր կարևոր  տնօրինությունները երևում էին:

 5.Բաց թողնված տառերը լրացրո՛ւ:
Վերջապես նրանք  հասան հռչակավոր Խաչաղբյուրին: Առաջնորոը մագլցեց ժայռն ու անցքի մոտից մի պարան կապեց, որպեսզի տղաները կառչելով բարձրանան քարանձավ: Քարանձավային լճակից թափվող առվակի մեղմ խոխոջյունն էր լսվում: Ջուրն այնքան թափանցիկ էր, որ հատակի խիճն ու ավազը  երևում էին: Արշավախմբի  որոնումները ցնցող  արդյունք տվեցին: Տղաները այդ քարանձավից ոչ միայն նախամարդու իրեր գտան, այլև, բազմաթիվ ստորգետնյա անձավներ, լճեր ու գետեր:


6.Ընդգծված բառերի և բառակապակցությունների փոխարեն գրի՛ր տրված հոմանիշները:
Հայտնվի, պարզապես, գահավիժում էր, զմրուխտ, դեգերում են, վայրը, անցնելու, անընդհատ,կտրվի, կաթիլ, վառվում են, գնալ, սքանչացել էին
:
Մի  անգամ Սահարայի բեդվին ցեղերի մի քանի առաջնորդներ Փարիզի մոտ մեծ ջրվեժ տեսան: Սովորական ջրվեժ էր, որ բյուրեղապակե կոթողի նման գահավիժում էր ցած:
Բայց բեդվինները սքանչացել էին:Անապատում մարդիկ քանի՜ օր դեգերում են ջրհորին հասնելու համար: Քանի՜ ժամ են փորում անընդհատ փլչող ավազը, մինչև որ փոսի հատակին ջրիկ ցեխ հայտնվի։
|Ջրի ամենափոքրիկկաթիլն անգամ հողի վրա վառվում են խոտիզմրուխտ կայծերը:
Երբ մի տեղ անձրև է գալիս, ամբողջ Սահարայից մարդիկ շտապում են տեսնելու այդ վայրը:  Բեդվինները պատրաստ են հարյուրավոր կիլոմետրերգնալորպեսզի տեսնեն, թե խոտն ինչպե՞ս է աճում:
Բեդվինները պարզապեսչէին կարողանում այդտեղից հեռանալ: Նրանք խնդրեցին շտապեցնող հյուրընկալին.
-Սպասենք, մինչև ջուրը կտրվի:


7.Տրված բառերը գրի՛ր հոմանիշների փոխարեն: Տրված և ստացված տեքստերը համեմատի՛ր:
Թվական, երբևէ, ընթացքում, գնահատվել, երկրպագու, վճարել, վաճառված, ձեռք բերել:
Հուշանվերների երկրպագու ոմն անգլիացի մի գնդակ ձեռք բերելու համար հինգ հազար դոլար է վճարել: Դա եղել է Անգլիայում երբևէ վաճառված ամենաթանկ գնդակը: Գնդակն այդքան բարձր է գնահատվել այն պատճառով, որ 1963 թվականին գործածվել է ՖԻՖԱ-ի և Մեծ Բրիտանիայի հավաքականների խաղի ընթացքում:

Ուսումնական սեպտեմբեր: Ուղեցույց

«Անհատական հիգիենա» վերնագրի տակ գրված գրեթե ամեն ինչի հետ համաձայն եմ։ Մեծ քննարկման առարկա է դարձել դիմակ կրելու թեման։ Ես կարծում եմ, որ թույլ տալ սովորողին որոշել՝ կրել դիմակ, թե ոչ, ճիշտ որոշում չէ, քանի որ այժմ, ցավոք, շատերը դա պարտադիր չեն համարում ու չեն դնում, իսկ ովքեր որ անհանգստանում են իրենց և իրենց շրջապատի առողջության համար, դնում են դիմակ։ Ես կարծում եմ, որ ոչ բոլորն են ուշադրություն դարձնում այս հանգամանքին, հետևաբար պետք է պարտադրել կրել դիմակ։

Իսկ տրանսպորտի և ուսումնական գործի կազմակերպական մասին ամեն ինչի հետ համաձայն եմ։ Սննդի պահով նույնպես կարծում եմ, որ սովորողը պետք է տնից բերի՝ իր իսկ անվտանգության համար։

Чудесный доктор

“Сделайте что-то хорошее – люди последуют вашему примеру”.
А. Швейцер

До видеоурока.

Прочитайте рассказ.

Швейцеру было 30 лет, когда он узнал, что в Африке не хватает врачей. Несмотря на то что он уже был известным философом, крупным музыковедом, талантливым музыкантом, он решил получить медицинское образование. Концерты и книги помогли молодому учeному скопить средства, чтобы начать
новую жизнь.
Получив диплом врача, он вместе с женой Еленой Бресслау отправился в Африку, чтобы в джунглях построить больницу для местного населения.
В феврале 1913 года супруги покинули Европу. Они взяли с собой 70 чемоданов оборудования для больницы. Через два месяца они высадились у самого экватора, а потом 210 километров проплыли на лодках. Как только они доплыли до затерянной в джунглях Ламбарене, сразу принялись за работу. Часть деревянного домика, в котором их поселили, они превратили в больницу, сарай для лодок стал
больничной палатой.

Первое время работать было очень трудно. Ученый не знал местного языка, не было помощников, оперировать приходилось на открытом воздухе, а больных надо было принимать по 40 человек в день. Весть о белом докторе, который излечивает от всех болезней, разнеслась по джунглям. Жители Габона называли его «очанга», что значит «волшебник».
Больные приходили к нему за 200–300 километров. Лечил Швейцер бесплатно, поэтому вскоре его пациенты стали его помощниками. После того как Швейцер вылечил Джозефа, знавшего французский язык, бывший больной стал постоянным переводчиком при больнице. Через год после приезда Швейцера в Ламбарене была построена просторная поликлиника, палата для лежачих больных, хирургическое отделение и операционная.
Когда началась первая мировая война, Франция и Германия стали врагами.
Швейцера выслали в Германию, так как он был немецким гражданином.
В 1924 году он вновь приехал в Ламбарене. Но больница там была полностью разрушена. Ему все пришлось начать сначала. На помощь доктору снова пришло население Габона. Сам он трудился не покладая рук: утром он был врачом, а после полудня – строителем. Когда построили 40 больничных зданий, просторнее и лучше прежних, он открыл детскую поликлинику и зубоврачебный кабинет.
После первой мировой войны Альберт Швейцер стал активным борцом за мир.
В 1935 году ему была присуждена Нобелевская премия мира. Представителю комитета по Нобелевским премиям он сказал: «Эти деньги я использую на строительство лепрозория». За месяц до смерти он сам руководил строительством госпиталя. Он очень волновался за судьбу созданного им медицинского городка: «У меня осталось очень мало времени. Кто займѐтся этим, когда меня не станет?!»

Ответьте на вопросы

1. Кем был Альберт Швейцер?
Музыкантом но потом врачом.
2. Почему он решил поменять профессию?
Когда он узнал, что в Африке не хватает врачей он решил стать врачом.
3. Куда Швейцер отправился вместе с женой?
В Африку
4. Почему Швейцера называли волшебником?

5.За что Швейцеру была присуждена Нобелевская премия мира?

Продолжите предложения.

1. Швейцер решил стать врачом, … … . 2. Он отправился в Африку после того,
как … … . 3. Первое время он лечил людей … … . 4. Сначала у него … … . 5. Через год… … . 6. После мировой войны … … . 7. Он использовал деньги за Нобелевскую пре-
мию, … … .

Выберите и вставьте в предложения пропущенные глаголы.

1. Швейцер … … в Африку. 2. Они … … на берегу. 3. Он … … сарай в операцион-
ную. 4. Через два месяца они … … у самого экватора. 5. Он … … средства, чтобы поехать в Африку. 6. Сначала они … … больных на улице. 7. Во время войны больницу … … .

Երրորդ ուսումնական շրջանի հաշվետվություն

Երրորդ ուսումնական շրջանը շատ տխուր անցավ առանց շփման, բայց հեռավար դասընթացներնել ունեն իրենց առավելությունները։

Երրորդ ուսումնական շրջանում աշխատել եմ հետևյալ նախագծերով՝ https://armangrigoryan.home.blog/2020/05/25/%d5%ac%d5%a5%d5%b8%d5%b6%d5%a1%d6%80%d5%a4%d5%b8-%d5%a4%d5%a1-%d5%be%d5%ab%d5%b6%d5%b9%d5%ab/

https://armangrigoryan.home.blog/2020/05/25/%d5%a9%d5%a1%d6%80%d5%a3%d5%b4%d5%a1%d5%b6%d5%b8%d6%82%d5%b4-%d5%a5%d5%b6%d6%84/

https://armangrigoryan.home.blog/2020/05/25/%d5%b4%d5%a5%d6%80-%d5%bf%d5%b8%d5%b6%d5%a8-%d5%a2%d5%a1%d6%80%d5%b1%d5%b8%d6%82%d5%b6%d6%84%d5%ab%d5%b6-%d5%a8%d5%b6%d5%bf%d5%a1%d5%b6%d5%a5%d5%af%d5%a1%d5%b6-%d5%b6%d5%a1%d5%ad%d5%a1%d5%a3%d5%ab/

https://armangrigoryan.home.blog/2020/05/24/%d5%ab%d5%b4-%d5%af%d5%a1%d6%80%d5%a4%d5%a1%d6%81%d5%a1%d5%ae-%d5%a3%d5%ab%d6%80%d6%84%d5%a8/

https://armangrigoryan.home.blog/2020/05/17/%d5%a3%d5%ab%d5%b6%d5%ab%d5%b6-%d5%b0%d5%a1%d5%b5%d5%b8%d6%81-%d5%a1%d5%be%d5%a1%d5%b6%d5%a4%d5%a1%d5%af%d5%a1%d5%b6-%d5%b4%d5%b7%d5%a1%d5%af%d5%b8%d6%82%d5%b5%d5%a9%d5%b8%d6%82%d5%b4/

https://armangrigoryan.home.blog/2020/05/12/%d5%ab%d5%b4-%d5%be%d5%ab%d6%80%d5%bf%d5%b8%d6%82%d5%a1%d5%ac-%d5%b3%d5%a1%d5%b4%d6%83%d5%b8%d6%80%d5%a4%d5%b8%d6%82%d5%a9%d5%b5%d5%b8%d6%82%d5%b6%d5%a8-%d5%b6%d5%a1%d5%ad%d5%a1%d5%a3%d5%ab%d5%ae/

https://armangrigoryan.home.blog/2020/04/20/1831/

https://armangrigoryan.home.blog/2020/05/12/autocad/

Լեոնարդո դա Վինչի Ֆիբոնաչի

Բազմաթիվ պատմաբաններ և գիտնականներ Լեոնարդոյին համարում են «Բազմակողմանի հանճար» կամ «Վերածննդի ժամանակաշրջանի մարդ», «անսպառ հետաքրքրասիրության» և «եռանդուն ստեղծագործական երևակայության» տեր անհատ, և նա համարվում է երբևէ ապրած ամենատաղանդավոր անհատներից մեկը: Ըստ արվեստի պատմաբան Հելեն Գարդների՝ նրա հետաքրքրությունների մասշտաբը և խորությունը պատմության մեջ աննախադեպ էր, և «նրա խելքն ու անհատականությունը մեզ գերբնական են թվում, իսկ հենց ինքը՝ խորհրդային ու չշփվող»։ Մարկո Ռոշին նշում է, որ թեև նրա կյանքի և անհատականության մասին կան բազմաթիվ ենթադրություններ, նրա աշխարհայացքը տրամաբանական է, քան խորհրդավոր, նրա օգտագործած էմպիրիկ (փորձային) մեթոդները իր ժամանակի համար ավանդական չէին։

Լեոնարդոն ծնվել է նոտար Պիերո դա Վինչիի և մի գյուղացի կնոջ՝ Կատերինայի, արտամուսնական կապից, Ֆլորենցիայի Վինչի տարածաշրջանում: Նա կրթություն է ստացել նշանավոր ֆլորենտացի նկարիչ Անդրեա դել Վերոկիոյի ստուդիայում: Իր ստեղծագործական կյանքի մեծ մասն անց է կացրել Միլանում՝ Լյուդովիկո իլ Մորոյի մոտ աշխատելով: Հետագայում նա աշխատել է Հռոմում, Բոլոնյայում և Վենետիկում, իսկ իր կյանքի վերջին տարիներն անցկացրել է Ֆրանսիայում՝ Ֆրանսիայի Ֆրանցիսկոս Առաջինի կողմից իրեն նվիրած տանը:

Լեոնարդոն ինչպես նախկինում, այնպես էլ ներկայում, հիմնականում հայտնի է որպես նկարիչ: Նրա ամենահայտնի կտավը Մոնա Լիզան է, իսկ Խորհրդավոր ընթրիքը՝ բոլոր ժամանակների ամենաշատ կրկնօրինակված կրոնական նկարը: Լեոնարդոյի Վիտրուվյան մարդու նկարը նաև համարվում է մշակութային խորհրդանիշ՝ պատկերվելով տարբեր իրերի, ինչպես օրինակ եվրոյի մետաղադրամի, տետրերի և շապիկների վրա:

Լեոնարդոյի նկարներից Սալվատոր Մունդին 2017 թ. նոյեմբերի 15-ին, Նյու Յորքի Քրիստիս աճուրդում վաճառվել է ռեկորդային 450,3 միլիոն դոլարով, որը արվեստի ստեղծագործության համար վճարված ամենաբարձր արժեքն է: Ենթադրվում է, որ նրա նկարներից միայն 15-ն են պահպանվել: Կան 15 նշանավոր արվեստի գործեր, որոնք արվեստի շատ պատմաբանների կողմից ամբողջովին կամ մասամբ վերագրվում են Լեոնարդոյին: Այս թիվն ներառում է որմնանկար, մի մեծ նկար թղթի վրա և երկու աշխատանք, որոնք պատրաստման նախնական փուլում են: Կան մի շարք այլ աշխատանքներ, որ նույնպես վերագրվում են Լեոնարդոյին, այնուամենայնիվ, այդ մի քանի գործերը իր նոթատետրերի հետ միասին, որոնք պարունակում են գծագրեր, գիտական սխեմաներ և նկարչության էության մասին իր մտքերը, հետագա սերունդների նկարիչների համար մեծ ավանդ են հանդիսանում, որի հետ կարող է համեմատվել միայն իր ժամանակակից Միքելանջելոն:

Լեոնարդոն հիացմունքի է արժանի իր տեխնոլոգիական գյուտարարության համար: Նա նախագծել է թռչող մեքենաներ, մարտական մեքենայի մի տեսակ, արևային էներգիա ստանալու հարմարանք, գումարում կատարող սարք, և նավերի կառուցման կրկնակի կորպուս: Լեոնարդոյի գծագրերից շատ քչերն են կառուցվել կամ նույնիսկ իրատեսական եղել իր կյանքի ընթացքում, քանի որ ժամանակակից գիտական մոտեցումները մետալուրգիային և ճարտարագիտությանը սկիզբ են առել Վերածննդի դարաշրջանում միայն: Ինչևէ, նրա ավելի փոքր մասշտաբի գյուտերը, օրինակ, ավտոմատացված փամփուշտներն ու մետաղալարերի առաձգականության ուժը չափող սարքը անմիջապես մտան արդյունաբերության ոլորտ: Լեոնարդոյի ամենակիրառելի գյուտերից որոշներն այսօր ցուցադրվում են որպես աշխատող ցուցանմուշներ Վինչիի թանգարանում: Նա էական բացահայտումներ է կատարել անատոմիայի, քաղաքացիական ճարտարագիտության, երկրաբանության, օպտիկայի և հիդրոդինամիկայի ոլորտներում, բայց նա չի հրապարակել իր գյուտերը, ուստի դրանք անմիջական ազդեցություն չեն ունեցել հետագա գիտության վրա:

Ֆիբոնաչի

Լեոնարդո Պիզանո մոտ. 1170 կամ մոտ. 1175ՊիզաՏոսկանաԻտալիա — ոչ վաղ քան 1240ՊիզաՏոսկանաԻտալիա), միջնադարյան Եվրոպայի առաջին խոշոր մաթեմատիկոս։ Ավելի շատ հայտնի է Ֆիբոնաչի (Fibonacci) անունով։ Այս անվան ծագման պատմության շուրջ կան տարբեր վարկածներ։ Ըստ առաջինի, նրա հայրը՝ Գիլերմոն հայտնի էր Բոնաչի («անձնվեր») անունով, իսկ ինքը՝ Լեոնարդոն կոչվեց filius Bonacci (բառացիորեն թարգմանած «անձնվերի որդի»)։ Իսկ ըստ մյուս վարկածի Fibonacci-ն ծագում է Figlio Buono Nato Ci արտահայտությունից, որը թարգմանաբար նշանակում է «ծնողին արժանի զավակ»։

Ֆիբոնաչիի արձանը Պիզայում

Ֆիբոնաչիի հայրը առևտրական հարցերով հաճախ էր լինում Ալժիրում, և Լեոնարդոն այնտեղ մաթեմատիկա էր ուսումնասիրում արաբ ուսուցիչների մոտ։ Ավելի ուշ նա եղավ Եգիպտոսում, Սիրիայում, Սիցիլիայում։ Լեոնարդոն ուսումնասիրում էր իսլամական երկրների մաթեմատիկոսների աշխատանքները։ Նա նաև ծանոթացել էր անտիկ դարաշրջանի և հնդիկ մաթեմատիկոսների ձեռքբերումներին։ Ձեռք բերված գիտելիքների հիման վրա Ֆիբոնաչին գրեց մի շարք գիտական աշխատություններ, որոնք շատ մեծ ձեռքբերումներ էին համարվում միջնադարյան Եվրոպայի գիտության մեջ։ XIX դարում Պիզայում գիտնականի պատվին տեղադրվեց արձան։

Ֆիբոնաչիի թվեր

Գիտնականի պատվին անվանվել է թվային շարք, որում ամեն հաջորդ թիվ հավասար է նախորդ երկուսի գումարին։ Այս թվային հաջորդականությունը կրում է Ֆիբոնաչիի թվեր անվանումը։

0, 1, 1, 2, 3, 5, 8, 13, 21, 34, 55, 89, 144, 233, 377, 610, 987, 1597, 2584, 4181, 6765, 10946, 17711, 28657, 46368, 75025, 121393, 196418, 317811, 514229, 832040, …

Այս շարքը հայտնի էր դեռ հին Հնդկաստանում, Ֆիբոնաչիից շատ առաջ։ Այս անվանումը շարքը ստացել է ի շնորհիվ Ֆիբոնաչիի կատարած ուսումնասիրությունների այդ թվերի շուրջ «Հաշվիչի գիրք» աշխատությունում։

 

Թարգմանում ենք…

There lives in Japan a greedy man and his greedy wife. They never share anything that they have. One day the woman goes to bring water from a big barrel. The surface of the water is as shiny as a mirror. When the woman looks into the barrel of water she thinks she sees another woman looking back at her. She runs to her husband and shouts at him, ”Come quickly a woman is trying to steal our water.”

The man hurries over to the barrel and he looks into it, but he doesn’t see any strange woman. He sees a strange man hiding in the water. He calls to his wife. “There are two thieves in the barrel, we must stop them”. At that moment the man and the woman go into the barrel to catch the thieves. Then a few hours later they come out of the big barrel. They are very tired and wet.

Ճապոնիայում ապրում է ագահ տղամարդը և նրա ագահ կինը: Նրանք երբեք չեն կիսում իրենց ունեցածը: Մի օր կինը գնում է մեծ տակառից ջուր բերելու: Տակառի մակերեսը նույնքան փայլուն է, որքան հայելին: Երբ կինը նայում է ջրի տակառը, նա մտածում է, որ տեսնում է ևս մեկ կնոջ, որը նայում է իրեն: Նա վազում է իր ամուսնուն և բղավում նրա վրա. «Արի արագ մի կին փորձում է գողանալ մեր ջուրը»: Տղամարդը շտապում է դեպի տակառը և նայում է դրան, բայց ոչ մի տարօրինակ կին չի տեսնում: Նա տեսնում է ջրի մեջ թաքնված մի տարօրինակ տղամարդու: Նա զանգում է կնոջը: «Տակառի մեջ կա երկու գող, մենք պետք է կանգնեցնենք դրանց»: Այդ պահին տղամարդն ու կինը գնում են տակառի մոտ ՝ գողերին բռնելու համար: Հետո մի քանի ժամ անց դուրս են գալիս մեծ տակառից: Նրանք շատ հոգնած և թաց են:

Ահա թե ինչ է անում մարդկանց հետ ագահությունը։

Մեր տոնը բարձունքին/ընտանեկան նախագիծ

  • Համացանցում փնտրել բնակավայրին մոտ որևէ բարձունք:
  • Google map-ի օգնությամբ կազմել երթուղի:
  • Ուսումնասիրել տեղանքը, գտնել տեղեկություններ:
  • Պատրաստվել արշավի:
  • Ընտանիքի հետ հաղթահարել բարձունքը:
  • Ընթացքի մասին պատմել բլոգում:
  • Պատմական ակնարկ մայիսի 28-ի շուրջ
SharedScreenshot
Ջերմուկ, քաղաք Հայաստանի Վայոց ձորի մարզում, մարզկենտրոնից 50 կմ հյուսիս-արևելք, Արփա գետի ակունքի շրջանում։ Հայաստանի երեք առողջարանային քաղաքներից մեկն է։ Գտնվում է Երևանից 173 կմ հեռավորության վրա։Ջերմուկի տեղում նախկինում եղել է հայկական Ջերմուկ գյուղը: Հետագայում այն օտարեկրացիների կողմից ավերվել է և նրա փոխարեն նոր գյուղ են կառուցել, որը թարգմանաբար կոչել են Իստիսու: Ջերմուկ է վերանվանվել 1924 թվականին։ Քաղաքին է պատկանում նաև 3 կմ հարավ-արևմուտքում գտնվող Կեչուտ գյուղը։ 2016 թվականին «Վարչատարածքային բաժանման մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքով Ջերմուկ քաղաքային համայնքին են միավորվել նաև Գնդեվազ, Հերհեր և Կարմրաշեն գյուղերը:
Իսկ հիմա կպատմեմ հենց այն սարի մասին, որը մենք ընտանիքով բարձրացել ենք։ Այդ սարի անունը դրել են Ջերմուկցիները։ Նրանք սարը անվանել են Եղնիկ ի նշան նրա գագաթին գտնվող Ջերմուկի խորհրդանիշ երկատե եղնիկին։ Ահա և նկարներ՝
SAYTINKARNER-25изображение_viber_2020-05-25_13-09-26
Ընթացքը այդքան հաճելի չե, որովհետև մինչևբարձրանում ես ոտքերտ ցավում են, բայց դա դրան արժի։ Երբ արդեն բարձրունքում ես կարող ես անխաբան տեսնել Ջերմուկ քաղաքը ամբողջովին։