Նախագիծ ապրիլի 27- մայիսի 1,«Սասունցի Դավիթ» էպոսի ուսումնասիրությունը պատմական տեսանկյունից

Hakob_Kojoyan._David_of_Sassoun(1)
գեղ.՝Հակոբ Կոջոյան

Ժողովրդական վեպը, դյուցազնավեպը կամ էպոսը մարմնավորում է տվյալ
ժողովրդին առանձնահատուկ, նրան բնորոշ հատկությունները: Ժողովրդի
ապրումները, նրա ձգտումներն արտահայտող նման ստեղծագործությունները մշակվում են երկար ժամանակ, դարերի ընթացքում, բայց վերջնական
ձևավորում են ստանում ժողովրդի ինքնության, ինքնագիտակցության բարձրացման որոշակի աստիճանում: Ինչպես հայտնի է պատմահայր Մովսես Խորենացին հայ ժողովրդի հետ առնչվող բազմաթիվ առասպելներ է հիշատակում, որոնք սակայն տակավին ժողովրդական էպոս դառնալու մակարդակի չեն հասնում: Հայ իրականության մեջ ժողովրդական էպոսը ծնունդ առավ
զարգացած միջնադարի շեմին` ժողովրդի քաղաքական ակտիվության, լուսավորական շարժման վերելքի պայմաններում: Մյուս ժողովուրդների ազգային դյուցազնավեպերը նույնպես առաջացել են հասուն ավատատիրության այդ նույն դարաշրջանում:

«Սասունցի Դավիթ» էպոսը կարդալու ընթացքում

1.դուրս գրել տեղանունները, վայրերի քարտեզագրում

  • Գտնել դրանց իրական , առասպելական լինելը
  • Վիրտուալ քարտեզում գտնել , նշել այդ վայրերը
  • գտնել այժմ ինչպես են կոչվում այդ վայրերը

Բերդ Կապույտ- Մեծ Հայքի Այրարատ նահանգի Երասխաձոր գավառում, համանուն լեռան վրա։ Եղել է Հայոց Արշակունիների ռազմական կարևոր հենակետ։ Արշակունիների անկումից (428) հետո Կապույտում տեղակայվել է պարսկական զորք։ 450 թվականին հայկական զորքերն այն ազատագրել են պարսիկներից և դարձրել ապստամբական ուժերի հենակայան։

Սասուն-գավառակ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Գենջի գավառում։ Նախկինում եղել է Մեծ Հայքի Աղձնիք նահանգի տասներորդ գավառը։ Հնագույն կենտրոնն էր Սանասուն բերդը։

Բաղդատ- Իրաքի մայրաքաղաք: Գտնվում է Տիգրիս գետի ափին։ Հիմնադրվել է 8-րդ դարում որպես Աբբասյան խալիֆայության մայրաքաղաք: Միջին դարում Բաղդադը դարձել է իսլամության կենտրոնը և աշխարհի խոշորագույն քաղաք:

Մարութասար- գտնվում է Հայկական լեռնաշխարհում՝ Սասուն գավառում: Եղել է սասունցիների սիրած և պաշտելի սարը։ Կոչվել է նաև Մարաթուկ։ Լեռան գագաթին՝ 2967 մ բարձրության վրա կառուցված է Մարութա Սուրբ Աստվածածին վանքը։ Գարեգին Սրվանձտյանցը լեռն անվանում է «սուրբ և բարեպաշտ» և այն Սասունի ամբողջ ժողովրդի համար՝ առաջին և վերջին ամենահավաստի երդումն է դարձել:

Բիթլիս- նահանգ է ներկայիս Թուրքիայի Հանրապետության արևելյան մասում, պատմական Արևմտյան Հայաստանում, Մեծ Հայքի Աղձնիք նահանգում։ Իբրև առանձին վարչական միավոր ձևավորվել է 16–րդ դարի սկզբում որպես հյուքյումեթություն (իշխանություն), որի մեջ մտնում էին Սասունը, Մուշը, Խիզանը, Խնուսը, Խլաթը, Արծկեն։

2.«ՍԱՍՈՒՆՑԻ ԴԱՎԻԹ» ԷՊՈՍԸ ԵՎ ԱԶԳԱՅԻՆ
ԻՆՔՆՈՒԹՅՈՒՆԸ, “Սասունցի Դավիթ”

Էպոսը կարդալուց հետո փորձիր/տես վերևում նշված հոդվածը, կարող ես օգտվել այլ աղբյուրներից/ նկարագրել հայկական պատմական որ ժամանակաշրջանն է ընդգրկում, էպոսի կերպարները որ իրական պատմական կերպարների հետ են կապված:

3.Բացահայտել, փնտրել, գտնել, պատմել որևիցե  պատմական կերպարի և նրա հավատարիմ ձու մասին:

4.Ներկայացրու տեսաֆիլմի տեսքով,, պատում բլոգում, կարող են լինել քո ստեղծած անիմացիաները:

Առաջադրանքներ

1. Գտի՛ր հոդերը, որոշի՛ր տեսակները:ծ
Մենք՝ հոգեբաններս, սխալվել չենք կաող: դիմանուն
Աշխարհս շատ է փոխվել: ցուցական
Սրտներս նեղվում է: ստացական
Նրա բերած լուրն ինձ շատ հուզեց: որոշիչ

2. Կետադրի՛ր և ուղղի՛ր սխալները:
Ես՝ զինվորս, միշտ պատրաստ եմ:
Մենք՝ հայերս,  մեծ պատմություն ունենք:
Իմ գիրքը նվիրեցի նրան:

3. Կետերը փոխարինի՛ր ապրել բայից կազմված դերբայներով (ապրելիս, ապրող, ապրած, ապրել):
Նրա… երկար ու ձիգ տարիների մասին ընդամենը մի երկու նախադասություն կարելի է պատմել:Գետափին՝ զով ծառերի ստվերում… հիշում էր իր անապատը, խանձված ավազը:Կարտոֆիլի արտում … բզեզն արագ բազմանում է ու շարժվում առաջ՝  նոր տարածություններ գրավելու:Ուզում էր քաղաքից դուրս ու մենակ՝… հեռու մի դաշտում:
4. Կետերը փոխարինի՛ր ապրել բայի դիմավոր ձևերով:Քանի՛ տարի … մեր երկրում ու չգիտե՞ս մեր օրենքները:
Եթե մի երկու ամիս էլ … այս  խոնավ ու անարև երկրում, բոլորովին կմոռանա՞ք մեր գյուղը:
Մի քանի օր այստեղ … ու կտեսնի, թե ի՞նչ դժվար է օրվա հոգսը հոգալը:Այստեղ … ուրիշ ելք չունեմ:
Դու երկար … այս աշխարհում ու շատ բան ես տեսել, ինձ մի խորհուրդ տո՛ւր:5. Տրված բայերը բաժանի՛ր երկու խմբի՝դիմավոր բայերի և դերբայների:
Փակել է, մտնել, փակած, մտար, փակում եմ, մտնում է, փակեցիր, մտած, փակի՛ր, մտնեիր, փակելիս, մտնելիս, կփակենք, մտի՛ր, պիտի փակեք, մտել էինք, փակել էիր, պիտի մտնի:

Exercises

Vocabulary Questions

1. What does «steal» mean?

a) to borrow

b) to ask someone for something

c) to take something that belongs to someone else

d) to use something and then give it back

2. What does «grumpy» mean?

a) in a bad mood

b) tired

c) bored

d) happy

3. What does «thief» mean?

a) a person who knows a lot

b) a person who steals things

c) a person who is rude to other people

d) a person who does not talk to other people


Grammar Questions

1. Ken tries to use the laptop.

a) about

b) to

c) for

d) of

2. Ken is not very happy.

a) is not

b) does not

c) has not

d) were not

3. Suddenly, a dog starts barking loudly.

a) Slowly

b) Gradually

c) Quietly

d) Suddenly

1. Why does Ken feel upset at the beginning of the story?

Ken feels upset, because he doesn`t have a loptop, but he really needs one for his university projects.

2. How does he convince himself that he should steal the laptop?

Ken thinks to himself» Why does this old lady need the laptop? She doesn`t need it for anything important»

3. In your opinion, why is it important not to steal?

if you steal some it happily, as it will lose its value.

Քիմիա

  1. Հարաբերական ատոնային զանգված
  2. Հարաբերական մոլեկուլային զանգված,զանգվածային հարաբերություն,զանգվածային բաժին
  3. Զամ
  4. Քիմիական բանաձև,ինդեքս
  5. Պարզ,բարդ նյութեր
  6. Ֆիզիկական,քիմիական երևույթներ

Հարաբերական ատոմային զանգված կամ Ar է կոչվում այն քիմիական մեծությունը, որը ցույց է տալիս թե քանի անգամ է տարրի ատոմների զանգվածը մեծ ջրածնի հարաբերական ատոմային զանգվածից

Հարաբերական մոլեկուլային զանգված, մոլեկուլի հարաբերական զանգվածի ատոմային միավորն է։

Զանգվածի ատոմական միավոր, ատոմների, մոլեկուլների և տարրական մասնիկների զանգվածի չափման միավորն է։

Քիմիական բանաձևը ցույց է տալիս.
ա) նյութի անվանումը,
բ) այդ  նյութի մեկ մոլեկուլը,
գ) նյութի որակական բաղադրությունը. ո՞ր տարրերի ատոմներից է կազմված տվյալ նյութը,դ) նյութի քանակական բաղադրությունը, ի՞նչ զանգվածային հարաբերությամբ են տարրերը միացած:

Համաթիվ

Պարզ նյութը կազմված է մեկ ատոմից իսկ բարդ նյութը երկու և ավելի

Ֆիզիկական երևությի ջամանակ նոր նյութ րի ստացվում։

Քիմիական երևույթի ջամանակ նոր նյութ է ստացվում։

Ինդեքսը տակը գրվող թիվն է

12-04-2020

Գործնական աշխատանք`հաշվարկներ ըստ բանաձևերի
Գործնական աշխատանք՝ Հաշվարկներ ըստ քիմիական բանաձևերի՝ H2SO4, NaNO3, FeSO4, KMnO4, SiO2

Նյութի անվանումը

H2SO4– ծծմբաթթու

NaNO3– Նատրիումի նիտրատ

FeSO4– Երկաթյա սուլֆատ

KMnO4– Կալիումի պերմանգանատ

SiO2-Սիլիցիումի երկօքսիդ
2.Ինչ տարրերից է կազմված տրված նյութը

H2SO4-H ջրածին, S ծծումբ, O թթվածին

NaNO3-Na Նատրիում, N Նիտրոգենիում, Օ թթվածին

FeSO4-Fe Ֆեռում, S ծծումբ, O թթվածին

KMnO4-K Կալիում, Mn Մանգանում, O թթվածին

SiO2-Si ՍիլիցիումO թթվածին
3.Քանի ատոմ ամեն մի տարրից կա տվյալ նյութի մոլեկուլում

H2SO4— մոլեկուլում կա 2 ջրածնի, 1 ծծումբի և 4 թթվածնի ատոմներ։

NaNO3 —մոլեկուլում կա 1 նատրիումի, 1 ազոտի և 3 թթվածնի ատոմ։

FeSO4– մոլեկուլում կա 1 ֆեռում , 1 ծծումբի և 4 թթվածնի ատոմներ։

KMnO4-մոլեկուլում կա 1 կալիում, 1 մանգանում, 4 թթվածին:

SiO2-մոլեկուլում կա 1 սիլիցիումի, 1 թթվածնի ատոմ։

  1. Հաշվել՝Mr 

Mr (H2SO4) = 2 Ar (H) + Ar (S) + 4 Ar(O) = 2*1 + 32 + 4*16 = 98

Mr (NaNO3)=Ar (Na) + Ar (N) + 3 Ar (O) = 23+14+3*16=85

Mr (FeSO4)=Ar (Fe) + Ar (S) + 4 Ar(O)=55+32+16*4=151

Mr (KMnO4)= Ar (K)+Ar(Mn)+4 Ar(O)= 39+ 55+4*16=158

Mr (SiO4)= Ar (Si)+Ar4 (O)= 28+16*4=98

Առաջադրանք, ապրիլի 20-30,7-րդ դասարան Բագրատունյաց թագավորություն

Անիի թագավորության անկումը ուներ շատ պատճառներ։ Առաջինը դա բյուզանդիայի կողմից շատ մեծ ակտիվությամբ հարձակումներն էին, որոնք խանգարում էին պայքարել սելջուկ-թուրքերի դեմ։ Երկրորդը՝ հենց սելջուկ թուրքերի հարձակումն էր։ Սելջուկ-թուրքերը եկել էին Չինաստանի արևմուտքից։ Նրանք, ավերելով բոլոր ժողովուրդները, որոնք իրենց ճանապարհին հանդիպել էին, վերացնելով՝ հասել էին Հայաստան։ Այդ ժամանակ ոչ միայն պայքարում էին զինվորները, այլ նաև ազատ քաղաքացիները՝ կանայք և տղամարդիկ։ Իսկ երրորդ պատճատը Գագիկ Ա-ի երկու որդիների՝ Հովհաննես-Սմբատի և Աշոտ Դ-ի միջև տեղի ունեցաց կռիվն էր տարածքի համար։

Հայաստանը գրավելու Բյուզանդիայի քաղաքականությունը:

Բյուզանդիան ամեն կերպ նեղելով ու խանգարելով Հայաստանին՝ փորձում էր գրավեր Անին։ Սելջուկ-թուրքերի Բյուզանիայի վրա հարձակումից և՛ առաջ, և՛ ընթացքում, նույնիսկ հետո, երբ գրեթե լրիվ ավերել էին Բյուզանդիանիան, նրանք շարունակում էին ճնշել Հայաստանը, մինչև Հայաստանը ևմիացավ Վրաստանին, որտեղ դեռ կառավարում էին Բագրատունիները։

Անիի թագավորության անկման պատճառները:

Սպարապետ Վահրամ Պահլավունին, Գրիգոր Մագիստրոս Պահլավունին և նրանց կողմնակիցները դեմ էին Հայոց թագավորի Կոստանդնուպոլիս գնալուն: Սկզբում նրանց հորդորով Գագիկը հրաժարվեց հրավերից՝ հասկանալով որ դրանից խարդախություն է բուրում: Սակայն, շատ չանցած, նա տեղի տվեց կաթողիկոսի և Վեստ Սարգսի համառ հորդորներին և 1044թ. մեկնեց Բյուզանդիայի մայրաքաղաք:

Բանակցությունների փոխարեն նրանից պահանջեցին Անին իր շրջակայքով, ինչը Գագիկ Բ-ն խիզախորեն մերժեց: Նա կայսրին ամոթանք տվեց հետևյալ խոսքերով. «Հայոց տան տերն ու թագավորն ես եմ և ես քեզ չեմ տալիս հայոց երկիրը, որովհետև դու ինձ խաբեությամբ ես բերել Կոստանդնուպոլիս»: Դրանից հետո կայսրը նրան կալանավորեց և թույլ չտվեց երկիր վերադառնալ: Կրկին Անի ուղարկված բյուզանդական զորքերը դարձյալ պարտություն կրեցին: Սակայն հաղթանակն անարդյունք եղավ, քանի որ բյուզանդամետ ուժերը կաթողիկոսի գլխավորությամբ քաղաքն առանց կռվի հանձնեցին բյուզանդացիներին: Հայաստանի Բագրատունյաց կենտրոնական թագավորությունն ընկավ: Այն մեծ հարված էր հայոց պետականությանը, քանի որ երկար դարեր հայ ժողովուրդը չկարողացավ բուն Հայաստանում վերականգնել իր անկախ պետականությունը:
Շարունակեցին իրենց գոյությունը պահպանել Կարսի, Տաշիր-Ձորագետի և Սյունիքի թագավորությունները: Սակայն դրանք թույլ էին և ի վիճակի չէին համահայկական պետություն ստեղծելու շարժումը գլխավորել:

Գրավոր ներկայացրու Բագրատունյաց թագավորության ընթացքում կատարված իրադարձությունների ժամանակագրությունը:

885–890 թթ. — Աշոտ I Բագրատունու գահակալությունը
885–1045 թթ. — Հայաստանի Բագրատունյաց կենտրոնական թագավորությունը
890–914 թթ. — Սմբատ I Բագրատունու գահակալությունը
894 թ. — Սաջյան ամիրայի զորքերի պարտությունը Դողսի ճակատամարտում
908–1021 թթ. — Վասպուրականի թագավորությունը
914–928 թթ. — Աշոտ II Երկաթի գահակալությունը
921 թ. — Արաբների պարտությունը Սևանի ճակատամարտում (Ծովամարտ)
922 թ. — Աշոտ Երկաթի ճանաչվելը Հայաստանի շահնշահ
928–953 թթ. — Աբաս Բագրատունու գահակալությունը
948 թ. — Կաթողիկոսական աթոռի տեղափոխումը Աղթամարից Արգինայի վանք
953–977 թթ. — Աշոտ III Ողորմածի գահակալությունը
961 թ. — Անիի հռչակվելը մայրաքաղաք
961–1003 թթ. — Գրիգոր Նարեկացի
963–1065 թթ. — Կարսի (Վանանդի) թագավորությունը
977–990 թթ. — Սմբատ II Բագրատունու գահակալությունը
978–1113 թթ. — Տաշիր—Ձորագետի (Լոռիի) թագավորությունը
987 թ. — Դվինի ամիրայության ջախջախումը և միացումը Անիի Բագրատունյաց թագավորությանը
987–1170 թթ. — Սյունիքի թագավորությունը
990–1020 թթ. — Գագիկ I Բագրատունու գահակալությունը
998 թ. — Ատրպատականի ամիրայի զորքերի ջախջախումը Ծումբի ճակատամարտում
1001 թ. — Տայքի կյուրապաղատության բռնակցումը Բյուզանդիային
1001 թ. — Անիի Կաթողիկե մայր տաճարի կառուցման ավարտը
1042–1045 թթ. — Գագիկ II Բագրատունու գահակալությունը
1045 թ. –Բագրատունյաց կենտրոնական թագավորության անկումը
1047 թ. — Սելջուկ–թուրքերի բանակի առաջին ներխուժումը Հայաստան

Homework essay

It is raining in our country. Although there are also bloody days. It was raining heavily today and there was hail. Right now, our dove is like this՝

15 km / h:
Humidity. 95%
Pressure: 1006.7mb:
UM index. 0:
Cloudiness. 99%
The highest: 610m:
Melting point: 2:
Visibility. 4.8km:

Ձկնորսություն, անտառային տնտեսություն, և որսորդություն

  • Ի՞նչ տարբերություն կա նյութական արտադրության ոլորտների և ձնկորսության, անտառային տնտեսության, որսորդության միջև:
  • ոչ արտադրային ոլորտը արտադրում է սննդամթերք իսկ արտադրային ոլորտը արտադրում է տեխնիկա և ոչ միայն
  • Ի՞նչ նյութական բարիքներ է մարդուն տալիս անտառը և այդ բարիքները տնտեսության ո՞ր ճյուղերում են օգտագործվում:
  • այդ բարիքները օգտագործվում են արտադրական և ոչ արտադրական ոլորտներում
  • Ի՞նչ հետևենաքներ են թողնում ձնկորսությունը, անտառային տնտեսությունը և որսորդությունը բնության վրա:
  • եթե որսը կատարվում է բեղմնավորման շրջանում ապա վատ հետևանքներ կարող են ունենալ կենդանիների համար